سراب

هر صدایی که در طبیعت ایجاد می شود نوعی موسیقی است که هر کسی قادر به درک آن نیست.

کلمه پیانو تصغیر شده کلمه pianoforte به معنای: ساز شستی دار که به سال 1709 توسط bartolommeo cristofori تحت نام گراوی چمبالو کول پیانو افورته از روی ساز دیگری به نام هارپسیکورد ساخته شد .  

کریستوفوری مخترع این ساز تغییر در مکانیسم زخمه ای آن به وجود آورده آن را کوبشی نمود . در ساز پیانو شستی ها با مکانیسم خاصی به مضراب های چکشی ساز مربوط می شوند به طوری که هرگاه بر روی شستی بکوبیم چکش مضراب نیز بر روی سیم کوبیده شده و به خاطر آزاد گذاردن سیم در ادامه ارتعاش کمی به عقب بر می گردد .  

در کنار هر یک از چکش های پیانو یک دستگاه خفه کننده صدا وجود دارد که مانع از ادامه طنین صوت است . به علاوه پدال های پیانو به دلخواه اجرا کننده طنین صوت را از این حد کم تر یا زیاد تر می کند و به این طریق نوازنده پیانو می تواند با کمال سهولت به آهنگی که اجرا می کند حالت بدهد .  

امروزه پیانو به دو شکل مختلف ساخته می شود : پیانوی بزرگ که به فارسی گاهی آن را اشتباهاً  پیانو رویال نامیده اند متشکل از سه پایه و بر روی آن جعبه ای بزرگ و کمابیش سه گوش که یک ضلع آن به ردیف شستی ها اختصاص یافته و دو ضلع دیگر منحنی دار از دو جانب ادامه یافته به یک دیگر متصل می شوند . در این نوع چکش ها از زیر سیم ها به آن ها کوبیده می شوند . نوع دوم که آن را به زبان اروپائی پیانینو یا پیانو کوچک اصطلاح کرده اند و به فارسی پیانوی دیواری موسوم شده است . در این نوع سیم ها عمودی قرار دارند و چکش ها از جلو به سیم ها برخورد می کنند .  

پیانو بعد از ارگ از لحاظ بزرگی میدان صدا و تنوع حصول طنین های بسیار مطبوع ترین و وسیع ترین ساز در بین سازهای موسیقی است . میدان صدای آن کمی بیش از هفت اکتاو است . این خصوصیت سبب شده که پیانو به عنوان ساز سلو ساز همراهی کننده و نیز ساز شرکت کننده در ارکستر مجلسی و ارکستر بزرگ همه جا بتواند نقشی داشته باشد .  

پیانو در زمان فتحعلی شاه به ایران آورده شد و از زمان ناصرالدین شاه مورد توجه قرار گرفت .  

پس از تاسیس موزیک دارالفنون در کنار دیگر سازهای خارجی مانند ارگ و قره نی و فلوت و ویولن نوازندگی آن معمول شد و رواج گرفت و چون بزرگ و سنگین و گران قیمت بود و هر کسی قدرت خرید آن را نداشت و تنها اعیان و اشراف به آن دسترسی داشتند اسباب تجمل خانه و وسیله تشخص آن ها گردید .  

می گویند اولین کسی که این ساز را کوک ایرانی کرد و در آن آهنگ های ملی نواخت محمد صادق خان سرورالملک بود .

منبع :  

فرهنگ تفسیری موسیقی  

تاریخ موسیقی ایران  

ساز شناسی

Mahsa ( Sarab ) 

نوشته شده در جمعه ۱۳۸٩/۱٠/٢٤ساعت ۸:۱٦ ‎ب.ظ توسط مهسا نظرات ()


Design By : Pichak